အမ်ိဳးဘာသာ သာသနာအတြက္ လူသတ္ခဲ့တဲ့ သီရိလကၤာဘုန္းႀကီး

(ေစာလွျဖဴ (Myanmar Muslim Media) စုစည္းတင္ျပသည္။)

ဗုဒၶဘာသာႀကီးစိုးတဲ့ သီရိလကၤာႏုိင္ငံသမုိင္းမွာ အမည္းစက္ႀကီးတစ္ခုလို ျဖစ္ခဲ့တာကေတာ့ သီဟိုဠ္ႏုိင္ငံ(Ceylon)ရဲ႕ စတုတၳေျမာက္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္လည္းျဖစ္ သီဟိုဠ္ႏုိင္ငံကို သီရိလကၤာ(Sri Lanka) လို႔ု အမည္ေျပာင္းလဲေစသူလည္းျဖစ္၊ စင္ဟာလီအမ်ိဳးသား၀ါဒနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာကို ခ်ီးေျမွာက္ခဲ့သူလည္းျဖစ္တဲ့ S. W. R. D. Bandaranaike ကုိ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ႀကီးတစ္ပါးက လုပ္ႀကံ သတ္ျဖတ္မႈပဲျဖစ္ပါတယ္။

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကို သတ္ျဖတ္ရတာဟာ “အမ်ိဳး၊ ဘာသာ၊ သာသနာနဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္ေကာင္းက်ိဳးအတြက္ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ” လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္တဲ့ ဘုန္းေတာ္ႀကီးက အေၾကာင္းျပပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ အေၾကာင္း အနည္းငယ္ အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဘန္ဒါရာႏုိက္ဆုိတာ ေရွ႕ေနတစ္ဦးျဖစ္ၿပီး စင္ဟာလာအမ်ိဳးသားအက်ိဳးစီးပြားနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈကို တိုးတက္စည္ပင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သူလည္းျဖစ္ပါတယ္။ သူက ၁၉၃၆ ခုႏွစ္မွာ စင္ဟာလီအမ်ိဳးသားေရးအဖြဲ႕ကို ဖြဲ႕စည္းတယ္၊ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္မွာ ညီညြတ္ေသာ အမ်ိဳးသားပါတီ(UNP)ကို ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳေပးတယ္။ ၁၉၅၁ ခုႏွစ္မွာေတာ့ သီရိလကၤာလြတ္ေျမာက္ေရး ပါတီ (SLFP) ဖြဲ႕စည္းထူေထာင္ပါတယ္။ အဲဒီပါတီေတြကေန ၀န္ႀကီးရာထူး အဆင့္ဆင့္ကို ထမ္းေဆာင္တယ္။

အစက တမီလ္နဲ႔ စင္ဟာလာ ဘာသာစကားကုိ ရုံးသုံးအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ေပမယ့္ သူ႔ရဲ႕ပါတီက ၁၉၅၀ ၀န္းက်င္ေလာက္မွာ “စင္ဟာလာ”တစ္မ်ိဳးတည္းကိုသာ ေျပာင္းလဲက်င့္သုံးပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကိုလုိနီေခတ္က ေဒသခံ ခရစ္ယာန္နဲ႔ တမီလ္တုိ႔ တုိက္ခိုက္တာကို ခံခဲ့ရတဲ့အတြက္ သူ႔ပါတီကို ဗုဒၶဘာသာကိုယ္စားျပဳပါတီအျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့တယ္။ ဒါတင္မကေသးဘဲ သူ႕ပါတီက ဗုဒၶဘာသာ သံဃာေတာ္ေတြရဲ႕ လူမႈေရး၊ ႏိုင္ငံေရး ၾသဇာကလည္း အေတာ့္ကုိ ႀကီးမားတယ္။

၁၉၅၆ ခုႏွစ္မွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ အႏုိင္ရၿပီးေနာက္ပိုင္း ဆုိရွယ္လစ္နဲ႔ အေနာက္မေမွ်ာ္၀ါဒကို ေျပာင္းလဲက်င့္သုံးတယ္။ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သက္တမ္း ၃ ႏွစ္အၾကာ ၁၉၅၉ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ၂၆ ရက္ မွာေတာ့ ဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းႀကီး Talduwe Somarama ရဲ႕ ေသနတ္နဲ႔ ပစ္ခတ္သတ္ျဖတ္မႈေၾကာင့္ ကြယ္လြန္ပါတယ္။

(၁) အမ်ိဳးဘာသာအတြက္ သတ္ရပါတယ္ဆုိတဲ့ ဘုန္းႀကီး သတၳဳ၀ီ ဆိုမာရာမာ(Talduwe Somarama)

စက္တင္ဘာ ၂၅ ရက္ေန႔မွာ ဘုန္းႀကီးဆုိမာရာမာက ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ သီးသန္႔အခန္းကို သြားေရာက္လည္ပတ္ပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြကို ခ်ီးျမွင့္ေျမွာက္စားတဲ့ ပါတီျဖစ္တာနဲ႔အညီ ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာလည္း တံခါးမရွိ ဓါးမရွိ ၀င္ထြက္ခြင့္ရပါတယ္။ ဘုန္းႀကီးဆုိမာရာမာ ေရာက္ရွိလာတဲ့ပုံစံက သူနဲ႔တရင္းတႏွီး သေဘာေဆာင္ေနတဲ့အတြက္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကလည္း လက္အုပ္ ခ်ီၿပီး အရုိအေသေပးပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ဘုန္းႀကီးဆိုမာရာမာဟာ အသင့္ပါလာတဲ့ ေျခာက္လုံးျပဴးေသနတ္ကို သဃၤန္းၿခံဳၾကားထဲက ထုတ္ၿပီး ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကုိ တည့္တည့္ပစ္ခ် လုိက္ ပါေတာ့ တယ္။

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ဟာ ၆ နာရီၾကာ ခြဲစိတ္ကုသေပမယ့္ ေနာက္တစ္ရက္မွာ ဘုန္းႀကီးရဲ႕ ေသနတ္ဒဏ္ရာနဲ႔ပဲ ကြယ္လြန္ခဲ့ပါတယ္။ ဘုန္းႀကီးလည္း ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ သက္ေတာ္ေစာင့္ေတြ ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ဒဏ္ရာရၿပီး အဖမ္းခံလုိက္ရတယ္။

ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာဟာ “အမ်ိဳး၊ ဘာသာ၊ သာသနာ”အတြက္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကို သတ္ျဖတ္ရတယ္လုိ႔ဆုိေပမယ့္ တကယ့္ဇာတ္လမ္းရဲ႕ ေနာက္ကြယ္က အေၾကာင္းတရားက ပုဂိၢဳလ္ေရး အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ပုဂိၢဳလ္ေရး၊ ႏုိင္ငံေရး အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ “အမ်ိဳး၊ ဘာသာ၊ သာသနာ”ေခါင္းစဥ္တပ္ၿပီး အျမတ္ထုတ္ေလ့ရွိတဲ့ သာဓကတစ္ရပ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

(၂) ပူးေပါင္းႀကံစည္မႈ

အာယုေဗဒေဆးဆရာလည္းျဖစ္သူ ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာနဲ႔အတူ ကီလာဏိယ ရာဇာ မဟာ၀ိဟာရေက်ာင္းတုိက္မွ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ ဗုဒၶရကၡိတအပါအ၀င္ ပူးေပါင္းႀကံစည္သူ ၄ ဦးကုိ ဖမ္းဆီးတရားစြဲပါတယ္။

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ဟာ သူ႕ကို ရာထူးကဖယ္ရွားႏိုင္တဲ့ အမ်ိဳးသားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကို ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ ပ်က္ကြက္ခဲ့တာရယ္၊ ဘုန္းႀကီးဗုဒၶရကၡိတ တည္ေထာင္ထားတဲ့ သေဘၤာကုမၸဏီရဲ႕ ျမန္မာနဲ႔ ထုိင္းႏုိင္ငံတုိ႔ကေန ဆန္စပါး ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ခြင့္ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္ေရးထိုးဖုိ႔ ျငင္းပယ္ခဲ့တာေတြအတြက္ေၾကာင့္ ဘုန္းေတာ္ႀကီး ဗုဒၶရကၡိတက ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကိုသတ္ျဖတ္ဖို႔ ႀကံစည္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာကိုပါ စည္းရုံးခဲ့တာပါ။

ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္က ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္သာ ဆက္ရွိေနမယ္ဆိုရင္ “စင္ဟာလီ ေတြရဲ႕ လူမ်ိဳးနဲ႔ ဘာသာစကားရဲ႕ အနာဂတ္ေပ်ာက္သြားလိမ့္မယ္၊ ဒါကို ေျဖရွင္းဖုိ႔ တစ္လမ္းတည္းပဲရွိတယ္”ဆုိၿပီး လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ဖို႔ ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာကုိ သိမ္းသြင္းပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ တရားရုံးက ကုိယ္ထိလက္ေရာက္ က်ဴးလြန္တဲ့ ဘုန္းႀကီးဆိုမာရာမာကုိ ႀကိဳးမိန္႔ေပးခဲ့ၿပီး ရာဇာမဟာ၀ိဟာရ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ ဗုဒၶရကိၡတနဲ႔ တျခား စီးပြားေရးလုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ ႀကံရာပါတစ္ဦးကိုေတာ့ တသက္တကၽြန္းဒဏ္ ခ်မွတ္လိုက္ပါတယ္။ ႀကံရာပါေနာက္တစ္ဦးျဖစ္လည္းျဖစ္ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးလည္းျဖစ္တဲ့ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္နဲ႔ အရႈတ္အရွင္းမကင္းတဲ့ အမ်ိဳးသမီး၀န္ႀကီး ၀ီမလ ၀ိဇိ၀ဒႏၷီကိုေတာ့ စစ္ေဆးၿပီး တရားေသလႊတ္လိုက္ပါတယ္။ ေနာက္ကြယ္က ႀကိဳးကိုင္ခဲ့တဲ့ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္ကေတာ့ ၁၉၆၇ခုႏွစ္ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာပဲ ကြယ္လြန္ပါတယ္။

အာယုေဗဒတုိင္းရင္းေဆးဆရာလည္းျဖစ္ မၾကာခဏဆုိသလို ေဆးေျခာက္သုံးစြဲသူလည္းျဖစ္တဲ့ ဘုန္းႀကီးဆုိမာရာမက သူ ႀကိဳးေပးမခံရမီ တုိင္းရင္းေဆးတစ္မ်ိဳးကို ရဲေဆးတင္ဖုိ႔ ေတာင္းယူ သုံးစြဲခဲ့တယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ ဒါဟာ သီရိလကၤာသမုိင္းမွာ ပထမဆုံး ႀကိဳးေပးခံရတဲ့ ဗုဒၶဘုန္းေတာ္ႀကီးတစ္ပါးအျဖစ္ သမုိင္း၀င္ခဲ့ပါတယ္။

(၃) ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္နဲ႔ လူသတ္သမားရဲ႕ ထူးျခားခ်က္

သီရီလကၤာႏုိင္ငံအျဖစ္ ေျပာင္းလဲၿပီးေနာက္ ပထမဆုံး၀န္ႀကီးခ်ဳပ္လုိ႔ ဆိုႏိုင္တဲ့ ဘန္ဒါရာႏုိက္ဟာ ငယ္စဥ္က ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္တစ္ဦးအျဖစ္ ႀကီးျပင္းလာခဲ့ၿပီး ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား ႀကီးစုိးရာတုိင္းျပည္မွာ ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ရွားႏုိင္ ဖုိ႔အတြက္ ဗုဒၶဘာသာကုိ ကူးေျပာင္းလာခဲ့ပါတယ္။ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ထိပ္တန္းရာထူးရလာၿပီးေနာက္ စင္ဟာလီနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာကို ေျမွာက္စားပါတယ္။

ငယ္စဥ္ကတည္း ဗုဒၶဘာသာအျဖစ္ ေမြးဖြားလာၿပီး အသက္ ၁၄ ႏွစ္အရြယ္မွာ သာသနာ့ေဘာင္၀င္ခဲ့တဲ့ ဘုန္းႀကီး ဆုိမာရာမာကေတာ့ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္လုပ္ႀကံမႈ ျပစ္ဒဏ္အေနနဲ႔ ႀကိဳးေပးခံရမယ့္ ၁၉၇၂ ဇူလိုင္ ၇ ရက္ေန႔မတိုင္မီ ၁ရက္ အလိုမွာ သူ႕ရဲ႕ အျပစ္ေတြကို ေဆးေၾကာဖို႔ ဗုဒၶဘာသာမွာ ရွာမတဲ့အဆုံး ခရစ္ယာန္ဘာသာကုိ ကူးေျပာင္းသြားခဲ့ပါတယ္။

(ေစာလွျဖဴ (Myanmar Muslim Media) စုစည္းတင္ျပသည္။)

ကိုးကားခ်က္ – တိုင္းမ္၊ ၀ီကီပီးဒီးယားႏွင့္ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမ်ား
ဓါတ္ပုံအညႊန္း –
(၁) ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အား သတ္ျဖတ္ပုံကို သရုပ္ေဖာ္ထားစဥ္
(၂) ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဘန္ဒါရာႏိုက္(၀ဲ-ႀကီး)၊ ဘုန္းႀကီး ဆိုမာရာမာ(ယာ-ေပၚ)၊ ဘုန္းႀကီး ဗုဒၶရကၡိတ(ယာ-ေအာက္)
(၃) လူသတ္ဘုန္းႀကီး ဆုိမာရာမာအား တရားရုံးမွ စစ္ေဆးၿပီး ျပန္ေခၚလာစဥ္
(၄) ေနာက္ကြယ္က ႀကိဳးကုိင္ခဲ့သူ ဘုန္းႀကီး ဗုဒၶရကိၡတအား တရားရုံးမွ စစ္ေဆးၿပီး ျပန္ေခၚလာစဥ္

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: